Oorzaak van Diarree

Download alle informatie over Diarree (pdf)

Mogelijke oorzaak van diarree
Diarree kan veel verschillende oorzaken hebben. Diarree kan plotseling (acuut) ontstaan maar het kan ook een chronische (langdurige) klacht of aandoening zijn.

Een plotselinge maag-darm infectie (gastro-enteritis)
Acute diarree ontstaat meestal door een  besmetting met virussen, bacteriën of parasieten. Een veelvoorkomende vorm van acute diarree is de zogenoemde buikgriep. Iedereen heeft hier wel eens last van. Buikgriep ontstaat als gevolg van een virus.

Ook acute diarree als gevolg van een bacterie of parasiet komt vrij veel voor. Vaak is het eten of drinken van besmet voedsel of water dan de oorzaak. Dit soort darminfecties ontstaan vaker in het buitenland (bijvoorbeeld tijdens een vakantie). In het buitenland is de hygiëne soms minder en er zijn andere virussen, bacteriën en parasieten dan thuis. De darmen kunnen daardoor gemakkelijk van streek raken.

In rauw vlees, zoals kip en varkensvlees, zitten bacteriën waarvan mensen ziek kunnen worden. Normaal gesproken veroorzaakt het eten van besmet vlees niet direct een infectie. Pas wanneer de bacteriën zich op het voedsel hebben kunnen vermeerderen, ontstaat gevaar voor infectie. Vooral met barbecueën kan het mis gaan. Het vlees wordt vaak lange tijd te warm bewaard. Hierdoor kunnen de schadelijke bacteriën in aantal toenemen. Als het vlees vervolgens niet goed wordt doorbakken, worden niet alle bacteriën gedood. Het gevolg is dan een darminfectie met buikpijn en diarree.

De Campylobacter jejeuni bacterie is in Nederland de belangrijkste veroorzaker van darminfecties. In sommige gevallen kunnen de Salmonella typhi bacterie en de Salmonella paratyphi bacterie acute diarree veroorzaken. De salmonellabacterie komt vooral voor in raum vlees maar ook in eieren, rauwe melk en melkproducten, vis en garnalen.

Voedselintolerantie
Sommige mensen kunnen bepaalde voedingsmiddelen niet verdragen. Dit wordt voedselintolerantie genoemd. Een bekend voorbeeld hiervan is lactose-intolerantie. Hierbij zorgt vooral melk voor darmklachten zoals diarree, buikkrampen en buikpijn. Een ander voorbeeld is coeliakie. Dit is een intolerantie voor gluten. Hierbij veroorzaakt voedsel dat gluten bevat een beschadiging van het slijmvlies van de dunne darm. Hierdoor kan diarree ontstaan.

Ziekten van het maag-darmkanaal
Er zijn ook maag-darmziekten waarbij langdurige diarree optreedt. Bijvoorbeeld bij chronische darmontstekingen zoals de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa. Vooral op momenten dat deze ziekten opvlammen, ontstaat diarree.

Ook bij chronische aandoeningen aan de alvleesklier, lever en galwegen kan langdurige vetdiarree voorkomen. Dit is een vettige en dunne ontlasting. Vaak blijft deze ontlasting drijven in de toiletpot of plakken aan de randen van de toiletpot. De ontlasting stinkt meer dan normaal, is wat licht gekleurd met een glanzend aspect.  

Het Prikkelbare Darm Syndroom
Bij het Prikkelbare Darm Syndroom (PDS) is de darmwand overgevoelig voor prikkels en reageert hierop met krampen, pijn en een opgeblazen gevoel. De buikpijn gaat vaak samen met verstopping of met diarree. Het ontlastingspatroon kan wisselend zijn, de ene keer is de ontlasting hard en droog en de volgende keer juist weer dun. De oorzaak van PDS is niet bekend. Een vezelarme voeding, te weinig beweging en spanningen kunnen een rol spelen.

Overloopdiarree of paradoxale diarree
Sommige mensen denken dat ze diarree hebben terwijl ze in feite last hebben van verstopping. Dit komt omdat de vaste ontlasting ervoor zorgt dat de darmbacteriën de ontlasting laten ‘gisten’. Hierdoor kan dunne ontlasting langs de harde ontlasting weglekken. We noemen dit ook wel overloopdiarree of paradoxale diarree.

Voeding
Een dunnere ontlasting (niet echt waterdunne diarree) wordt in veel gevallen veroorzaakt door een verkeerd voedingspatroon. Een vezelrijke, gezonde voeding is in dat geval belangrijk. Vezels zorgen voor een goede darmwerking en ze werken als een soort spons in de ontlasting. Hierdoor nemen ze vocht op en wordt de ontlasting steviger. Een hoge consumptie van zoetstoffen (bv. sorbitol of xylitol), cafeïne houdende dranken en suiker kan ook een dunne ontlasting veroorzaken.

Medicijnen
Bepaalde medicijnen kunnen als bijwerking diarree hebben. Bekend zijn bijvoorbeeld antibiotica, sommige pijnstillers en maagzuurremmers.

Stress
Diarree kan ook het gevolg zijn van een snellere passage van ontlasting door de darm. Normaal gesproken duurt het 24-48 uur voordat de ontlasting door de hele dikke darm heen is. In de dikke darm worden water en zouten aan de ontlasting onttrokken. De ontlasting wordt dus ingedikt door de dikke darm. Als ontlasting (veel) sneller dan normaal door de dikke darm heen gaat, krijgt u dunne ontlasting of zelfs diarree. Dit gebeurt bijvoorbeeld als gevolg van stress of spanningen.

Versnelde stofwisseling
Als gevolg van een toegenomen werking van de schildklier, kan de stofwisseling versnellen. Dit kan diarree veroorzaken.

Deel deze informatie