Wat is het?

Een rectokèle is een afwijking aan de endeldarm (het rectum) die alleen bij vrouwen voorkomt. Bij een rectokèle puilt de endeldarm naar voren uit in de vagina. Dit kan verstopping veroorzaken.

In de endeldarm wordt ontlasting tijdelijk opgeslagen. Als de endeldarm vol is, gaat er een seintje naar de hersenen. Hierdoor krijgen we het gevoel van aandrang. Bij een rectokèle hoopt de ontlasting zich op in de endeldarm én in het uitgezakte deel van de endeldarm. De ontlasting dikt steeds meer in en er ontstaat verstopping of constipatie. In het begin is er nog wel aandrang voor ontlasting maar de ontlasting kan slechts met moeite worden kwijtgeraakt. Naarmate de klachten langer duren, verdwijnt het aandranggevoel en er verzamelt zich steeds meer ontlasting in de endeldarm. Het gevolg is dat de rectokèle steeds verder gaat uitpuilen en groter wordt.

Hierdoor kan het  steunweefsel tussen de vagina en de endeldarm verslappen en op den duur lukt het niet meer om de ontlasting op de normale wijze kwijt te raken. Alleen door de rectokèle met behulp van een vinger in de vagina terug te duwen in de richting van de endeldarm is het soms nog wel mogelijk om ontlasting kwijt te raken.

De darm

De darm is een belangrijk onderdeel van het spijsverteringskanaal. De darm kan worden onderverdeeld in de dunne en de dikke darm. In de dunne darm wordt het voedsel verteerd. 

De voor het lichaam belangrijke voedingsstoffen worden in de dunne darm opgenomen in het bloed en afgevoerd naar de lever. Wat achterblijft in de darm is een dunne massa van bacteriën, dode cellen en onverteerbare voedselresten. Deze dunne ontlasting komt vanuit de dunne darm in de dikke darm terecht.

De dikke darm haalt water en zouten uit de ontlasting. Hierdoor wordt de ontlasting ingedikt waarna deze wordt afgevoerd naar de endeldarm (het rectum). Als de endeldarm vol is, ontstaat het gevoel van aandrang. Dit is het signaal om naar het toilet te gaan.

De dikke darm is ruim een meter lang en gaat over in de endeldarm. De dikke darm ligt als een omgekeerde U in de buik.

Oorzaken van rectokèle

Een rectokèle komt vooral voor bij:

Soms kunnen hormonale veranderingen tijdens de overgang het ontstaan van een rectokèle bevorderen.

Hoe herken ik het?

Klachten en symptomen bij rectokèle

De belangrijkste klacht bij een rectokèle is verstopping (constipatie). In het begin zijn de verstoppingsklachten nog niet zo hinderlijk. Naarmate de rectokèle langer aanwezig is en groter wordt, ontstaan er steeds ernstigere klachten. Door de ernstige verstopping verdwijnt het aandranggevoel voor ontlasting  en ondanks hard persen, lukt het niet om normaal ontlasting te krijgen.

Wanneer er wel wat ontlasting is gekomen, dan heb je vaak het gevoel dat de darm niet goed leeg is.  Er blijft ontlasting achter in de rectokèle. De rectokèle is vaak als een hinderlijke zwelling in de vagina voelbaar (vaginale prolaps). Soms is er sprake van ongewild ontlastingsverlies (ontlastingsincontinentie).

Hoe gaat het verder?

Diagnose van rectokèle

Om de diagnose rectokèle met zekerheid vast te stellen, zijn verschillende onderzoeken mogelijk:

Ook kan de arts kiezen voor een  dynamische endosonografie (endoscopische ultra sonografie). Hiermee kan de arts het laatste deel van de darm goed onderzoeken. Dit onderzoek wordt niet in alle ziekenhuizen uitgevoerd. Meer informatie over deze onderzoeken vind je bij onderzoeken.

Behandeling van rectokèle

Om verstopping als gevolg van een rectokèle te voorkomen, zijn onderstaande leefregels en voedingsadviezen van belang:

Behandeling met medicijnen

Behalve deze leefregels is het soms noodzakelijk medicijnen te gebruiken. Afhankelijk van de klachten kan je arts verschillende medicijnen voorschrijven:

Deze middelen houden vocht vast in de darm, waardoor de ontlasting zachter wordt.

Wat kan ik doen?

Tips en adviezen bij rectokèle

  • Onderstaande leef- en voedingsadviezen kunnen verstopping verminderen:
    • Kijk op www.vezeltest.info om na te gaan of je dagelijks voldoende vezels eet. Eet je te weinig vezels? Probeer dan om meer vezelrijke voedingsmiddelen zoals groente, fruit, peulvruchten en volkoren producten te eten. Door het gebruik van extra vezels in je voeding kun je in het begin last krijgen van een opgeblazen gevoel en winderigheid. Deze klachten zullen verminderen als je darm gewend is aan de verandering.

      Er zijn veel zogenaamde ‘natuurlijke’ producten verkrijgbaar om de stoelgang te verbeteren. Vaak bevatten deze natuurlijke middelen kruiden die de darm prikkelen zoals bijvoorbeeld senna(peulen). Voorbeelden van dergelijke producten zijn laxeerthee en soms ontbijtthee. Wees hier voorzichtig mee omdat er nog veel onduidelijkheid bestaat over het effect hiervan op de darmwand. Voor vragen over laxeermiddelen kun je het beste je huisarts of apotheker raadplegen.

Colofon

Deze informatie is geschreven door de Maag Lever Darm Stichting

In samenwerking met:
Drs. Jeroen Jansen, MDL-arts
Dr. Alfons Geraedts, MDL-arts
Dr. Rob Ouwendijk, MDL-arts
Dr. Mark  van Berge Henegouwen, GI-chirurg
Dr. Christianne Buskens, GI-chirurg
Joan Rentzing, diëtiste en voedingsdeskundige

Laatst herzien:
2013

Heeft deze informatie je geholpen?

Wij willen je zo goed, betrouwbaar en compleet mogelijk informeren over spijsverteringsziekten en -klachten. Voor het actualiseren van deze website en onderzoek naar spijsverteringsziekten is de Maag Lever Darm Stichting volledig afhankelijk van donateurs. Alleen met jouw steun kunnen wij ons werk blijven doen.

Doneer aan de Maag Lever Darm Stichting

En help ruim 2 miljoen mensen met een spijsverteringsaandoening

Doneer