Ziekten van de tong

Wat zijn ziekten van de tong?

Klachten van de tong komen veel voor. Er zijn veel verschillende klachten die over het algemeen niet wijzen op een specifieke aandoening. Veel voorkomende klachten zijn een wit beslag op de tong en een branderige, pijnlijke tong. Uitgebreide informatie over een pijnlijke, branderige mondholte of tong is te vinden bij Mondbranden. Daarnaast komen klachten voor als een paarsrode tong, een ontsteking van de tong en kanker van de tong.

Oorzaak van ziekten van de tong

Ziekten van de tong of tongklachten kunnen verschillende oorzaken hebben. In veel gevallen is de oorzaak echter onbekend. Klachten van de tong kunnen een verschijnsel zijn bij een andere aandoening. Soms staan de klachten op zichzelf en is er geen achterliggende aandoening.

De meest voorkomende oorzaken van tongklachten zijn:

  • Een witte aanslag op de tong. Dit kan horen bij veel verschillende aandoeningen. Het wordt ook wel een wit beslag genoemd. Dit is geen specifieke klacht maar het wijst op een verminderde weerstand of algemene lichamelijke conditie. Het komt ook voor bij mensen die veel roken en mensen met een slechte gebitsverzorging. Ook sommige medicijnen, zoals antibiotica, kunnen een wit beslag op de tong veroorzaken.
  • Een paarsrode kleur van de tong. Dit kan wijzen op een longaandoening.
  • Een pijnlijke, rode en gezwollen tong. Dit kan veroorzaakt worden door een ontsteking. Gezwollen, pijnlijke smaakpapillen (ook wel aardbeientong genoemd) komen voor bij roodvonk.
  • Een hele gladde tong (zonder enige structuur). Dit komt voor bij bloedarmoede door ijzergebrek, pernicieuze anemie en coeliakie (glutenintolerantie). 
  • Een haartong, een tong met abnormale lange tongpapillen. Vaak is een haartong donker gekleurd. Een haartong komt voor bij rokers en mensen met een slechte/matige lichamelijke conditie. Ook een slechte mondhygiëne, antibioticagebruik en een verminderde speekselproductie kunnen een haartong veroorzaken.
  • Een landkaarttong. Een volkomen onschuldige afwijking van de tong. Een landkaarttong heeft meestal witte en rode plekken en plekken waar de korrelige structuur ontbreekt. Er zijn meestal geen klachten en er is geen behandeling mogelijk.
  • Zwelling of zweertje op uw tong.  Klachten van de tong worden in zeldzame gevallen veroorzaakt door een kwaadaardige tumor. Als u last heeft van een zwelling of zweertje op uw tong dat niet binnen drie weken verdwenen is, is het verstandig om naar de huisarts te gaan.

Klachten en symptomen bij ziekten van de tong

De klachten bij tongproblemen zijn verschillend. Vaak is er sprake van pijnklachten, een zwelling of een branderig gevoel. Soms verandert ook het uiterlijk van de tong bijvoorbeeld door een verkleuring (meestal wit of rood) of gladde plekken op de tong.

Diagnose van ziekten van de tong

Klachten van de tong komen voor als verschijnsel bij een andere aandoening. De klachten kunnen ook op zich zelf voorkomen zonder dat er een duidelijke oorzaak is. De huisarts en/of tandarts kunnen de mondholte onderzoeken en eventueel bloedonderzoek doen. Zo nodig kan de huisarts u doorverwijzen naar een KNO-arts (keel-, neus- en oorarts) voor verder onderzoek. Als er sprake is van een zwelling of een zweertje op de tong zal de KNO-arts een beetje weefsel (een biopt) afnemen. Dit weefsel wordt vervolgens in het laboratorium onderzocht.

Behandeling van ziekten van de tong

De behandeling is afhankelijk van de oorzaak. In veel gevallen is er geen behandeling noodzakelijk en verdwijnen de klachten vanzelf. Als er geen duidelijke oorzaak van de klachten is, is behandeling moeilijk. Soms kunnen tips en adviezen voor een goede mondhygiëne en een goede lichamelijke conditie helpen.

Tips en adviezen bij ziekten van de tong

Een goede (mond)gezondheid en weerstand zijn erg belangrijk om tongklachten te voorkomen of te verminderen. Uw tandarts en/of mondhygiënist kunnen u adviseren over een goede mondhygiëne. U kunt uw weerstand op peil houden door gezond en gevarieerd te eten, voldoende te slapen en regelmatig te bewegen. 

Roken en alcoholgebruik hebben een negatieve invloed op het mondslijmvlies en daarmee ook op de tong. 

Als u klachten heeft, bijvoorbeeld een zweertje of zwelling op de tong, is het verstandig om naar de huisarts te gaan als de klachten niet binnen twee weken verdwijnen.

Schrijf u in voor de nieuwsbrief

Naar boven