Speekselklierontsteking

Wat is een speekselklierontsteking?

We hebben drie speekselklieren: de oorspeekselklier, de onderkaakspeekselklier en de ondertongspeekselklier. Als één van voorgenoemde klieren gaat ontsteken, spreekt men van een speekselklierontsteking. Een speekselklierontsteking die steeds weer terugkomt wordt een chronische speekselklierontsteking genoemd.

In de mondholte komen de afvoerkanalen van de verschillende speekselklieren uit die samen het speeksel produceren dat met voedsel vermengd wordt.  De productie van speeksel is belangrijk omdat het ervoor zorgt dat de mond niet uitdroogt. Daarnaast is speeksel van belang bij de spijsvertering. Voedsel wordt zacht en gladder doordat het met speeksel wordt vermengd. De stof amylase die in speeksel zit, is belangrijk voor de omzetting van zetmeel in ons eten naar suikers.

Oorzaak van speekselklierontsteking

 Er zijn verschillende mogelijke oorzaken van een speekselklierontsteking: 

  • Het syndroom van Sjögren. Dit is een chronische ontsteking van de speekselklieren waarbij te weinig speeksel wordt gevormd. Dit syndroom kan voorkomen bij reuma en bij leverziekten.
  • Een infectie met een bacterie of virus. Dit is de meest voorkomende oorzaak.
  • Speekselstenen: De speekselstenen (samengeklonterde kalkdeeltjes) belemmeren de afvoer van speeksel waardoor een ontsteking kan ontstaan. Meestal zitten de stenen in de onderkaakspeekselklier. De oorzaak van stenen is vaak niet duidelijk. Dikwijls wordt er veel calcium in het speeksel gevonden. Verder kunnen speekselstenen ontstaan bij het gebruik van bepaalde medicijnen en bij uitdroging.

Klachten en symptomen bij speekselklierontsteking

Klachten bij een speekselklierontsteking zijn:

  • Pijn en zwelling: Dit kan zowel in de mond als uitwendig zichtbaar en voelbaar zijn.
  • Droge mond: Een gevolg van een vernauwing of verstopping in een afvoergang waardoor er geen of minder speeksel in de mond komt.
  • Speeksel dat er troebel uit ziet.

Diagnose van speekselklierontsteking

De diagnose wordt gesteld op basis van het klachtenpatroon en het zien en/of voelen van een zwelling. De huisarts kan u eventueel doorverwijzen naar de KNO-arts (keel-, neus- en oorarts) voor het stellen van de diagnose en voor de behandeling. Speekselstenen kunnen worden aangetoond door middel van röntgenonderzoek met contrastvloeistof.

Behandeling van speekselklierontsteking

Er zijn verschillende behandelingen van een speekselklierontsteking mogelijk:

Kijkonderzoek
Een sialendoscopie is een veelbelovende nieuwe methode die nog niet in alle ziekenhuizen wordt uitgevoerd. Met dit kijkonderzoek kijkt de arts met een kleine camera via de afvoergang in de speekselklier. De arts kan via de camera kleine steentjes weghalen en eventueel kleine ingrepen uitvoeren. Deze methode kan alleen toegepast worden bij klachten van de oorspeekselklier en de onderkaakspeekselklier. De speekselklier onder de tong heeft teveel afvoergangetjes voor deze methode. Het kijkonderzoek wordt gedaan onder algehele narcose. Uw arts kan u over deze behandeling informeren.

Behandeling met medicijnen
Als de ontsteking veroorzaakt wordt door een infectie met een bacterie kan de arts antibiotica voorschrijven. Daarbij kan de arts u pijnstillers adviseren tegen de pijn. Om de zwelling te verminderen, is het belangrijk de keel/nek warm te houden. Wanneer de speekselklierontsteking wordt veroorzaakt door speekselstenen kan massage helpen. Soms verdwijnen de speekselstenen door deze massage. Maar vaak is een operatie noodzakelijk om de stenen te verwijderen.

Operatie
Bij een chronische ontsteking of bij terugkerende ontsteking van de speekselklier is het soms noodzakelijk de ontstoken klier operatief te verwijderen. Heel soms wordt bestraling als behandeling toegepast.

Synoniemen

  • Sialo-adenitis

Ontvang 1x per maand onze gratis e-mail nieuwsbrief

Naar boven