Endeldarmkanker: Preventie en vroege opsporing

Oorzaak

Er zijn meerdere factoren die een rol spelen bij het ontstaan van endeldarmkanker. Bij een kleine groep mensen is er een erfelijke aanleg. In die families komt darmkanker veel vaker voor dan in andere families. Daarnaast spelen omgevingsfactoren bij het ontstaan van alle vormen van darmkanker een grote rol. Met omgevingsfactoren bedoelen we onder andere ons voedingspatroon en onze leefstijl.

Poliepen
Alle vormen van darmkanker, en dus ook endeldarmkanker, ontstaan uit poliepen. Een poliep is een goedaardige voorloper van darmkanker, een soort ‘pukkel’ die op den duur kan uitgroeien tot een kwaadaardig gezwel. Poliepen in de darmen komen vaak voor. De meeste mensen die poliepen hebben, weten dit niet omdat ze meestal geen klachten geven.

Naar schatting heeft zeker 20 procent van alle mensen boven de vijftig jaar poliepen in de darmen. Poliepen kunnen variëren in grootte en vorm: van een speldenknop tot een poliep van enkele centimeters groot en van een platte vorm tot een paddenstoelvorm. Ook zijn er verschillende typen poliepen.

De meeste poliepen in de  endeldarm zijn goedaardig en blijven dit ook. Naar schatting 1 op de 20 poliepen groeit uit tot endeldarmkanker en dit proces kan wel 10 tot 15 jaar in beslag nemen. Aan de buitenkant van een poliep is niet altijd te zien welk type het is en of de poliep nog goedaardig is. Dit blijkt pas nadat het weefsel van de poliep is onderzocht onder een microscoop. Omdat poliepen kunnen uitgroeien tot darmkanker, worden in principe alle poliepen verwijderd die bij een darmonderzoek gevonden worden.

Voor meer informatie zie de pagina poliepen in de dikke darm.

Risicofactoren

Sommige factoren vergroten de kans op endeldarmkanker, we noemen dit ook wel risicofactoren. In veel gevallen is nog aanvullend onderzoek nodig om vast te stellen wat die invloed precies is. De risicofactoren voor endeldarmkanker zijn onderverdeeld in twee groepen: beïnvloedbare en niet-beïnvloedbare risicofactoren. Aan de niet-beïnvloedbare factoren kunt u zelf niks doen. Op de beïnvloedbare risicofactoren kunt u extra alert zijn en zo de kans op endeldarmkanker verkleinen. Toch is het ook dan nog steeds mogelijk om endeldarmkanker te krijgen.

Niet beïnvloedbare risicofactoren

Beïnvloedbare risicofactoren

Een gezonde leefstijl kan endeldarmkanker helpen voorkomen. U leest hier meer over hoe u uw buik gezond kunt houden.

Verklein uw kans op endeldarmkanker!

  • Beweeg voldoende, minimaal een half uur per dag
  • Zorg voor een gezond lichaamsgewicht
  • Eet gezond en gevarieerd
  • Eet minder zout en gezouten voedsel
  • Vermijd het eten van grote hoeveelheden voorbewerkt vlees, zoals vleeswaren en worst
  • Wees matig met het eten van rood vlees (rundvlees, varkensvlees, lamsvlees en geitenvlees)
  • Eet minder calorierijk voedsel en drink weinig suikerrijke dranken
  • Eet voldoende groente, fruit, volkoren producten en peulvruchten
  • Stop met roken
  • Wees matig met alcohol
  • Wees alert op klachten die kunnen wijzen op endeldarmkanker

Bron: WCRF

Bevolkingsonderzoek

Om alle vormen van darmkanker, inclusief endeldarmkanker, tijdig op te sporen vindt in Nederland het bevolkingsonderzoek naar darmkanker plaats. Nederlanders tussen de 55 en 75 jaar krijgen elke twee jaar een oproep om ontlasting in te leveren. Deze ontlasting wordt gecontroleerd op bloedsporen. Bloedsporen kunnen mogelijk wijzen op darmkanker, maar kunnen ook een andere oorzaak hebben. Zijn er bloedsporen in uw ontlasting gevonden, dan wordt u verder onderzoek naar de oorzaak van de bloedsporen aangeboden. Een kijkonderzoek van de dikke darm (coloscopie) is dan de volgende stap.

Waarom is het bevolkingsonderzoek ingevoerd?
Darmkanker is een van de meest voorkomende vormen van kanker.

In Nederland kregen in 2016 15.427 mensen darmkanker. Darmkanker staat op de tweede plaats van kankersoorten waaraan mensen in Nederland overlijden. Darmkanker geeft vaak pas in een laat stadium klachten. Met het bevolkingsonderzoek kan darmkanker in een vroeg stadium worden ontdekt. Hoe eerder darmkanker wordt ontdekt, hoe beter de behandelingsmogelijkheden zijn. Dat is de reden om dit bevolkingsonderzoek naar darmkanker te starten. Volgens berekeningen van het RIVM kunnen op den duur 2.400 sterfgevallen per jaar worden voorkomen door het bevolkingsonderzoek.

Meer informatie over het bevolkingsonderzoek

Erfelijke darmkanker

In sommige families komen vormen van darmkanker vaker voor en soms is er daarbij ook echt sprake van een erfelijke vorm van darmkanker. Lees meer over erfelijke darmkanker.  

Tevreden over onze informatie?

De Maag Lever Darm Stichting zet zich in om endeldarmkanker te voorkomen, te bestrijden en de gevolgen ervan voor patiënten te verminderen. Wij zijn daarvoor volledig afhankelijk van donaties. Helpt u mee?

Ontvang 1x per maand onze gratis e-mail nieuwsbrief

Naar boven