Microbioom, het wonder in je buik

Wist je dat we zo’n 1,5 kilo aan bacteriën, virussen, gisten, schimmels met ons meedragen? Zonder dat we het doorhebben dragen we ze op onze huid, in onze holtes en in onze buik. De verzamelnaam voor al deze beestjes in en op ons lichaam is het microbioom. Veruit de meeste van deze beestjes (99%) bestaan uit bacteriën in onze darm, onze darmbacteriën die zo ontzettend belangrijk zijn om onze buik gezond te houden.

Microbioom afbeelding

Hulp bij spijsvertering in ruil voor kost en inwoning

De darmbacteriën hebben een heerlijk plekje in de darm; het is er heerlijk warm (37 graden) en ze vinden er voldoende water. Ze leven met name in de dikke darm en voeden zich daar met al het voedsel dat door onze darm komt (wat wij zelf eten dus!). Kortom, een heerlijk plekje om te gedijen. Als je nu denkt dat de bacteriën een luizenleventje leiden, dan heb je het mis. Want de darm wil in ruil voor deze kost en inwoning wel wat terug, namelijk hulp bij de spijsvertering. Hier een lijst met werkzaamheden die ze verrichten voor de darm:

  • Ze prikkelen zenuwen die ervoor zorgen dat de darm gaat bewegen, zodat de voedselbrij door de darm wordt geduwd.
  • Ze beschermen de darmwand (ze scheiden allerlei beschermende stofjes uit)
  • Ze trainen het afweersysteem door ons afweersysteem te leren om gevaarlijke stofjes en bacteriën aan te vallen en goede stofjes en bacteriën met rust te laten.
  • Vertellen aan de hersenen als er voedsel in onze darm ligt en dat we ‘’vol’’ zitten.

Kortom, onze darmbacteriën zijn ontzettend belangrijk voor onze gezondheid, als we eerlijk zijn zelfs onmisbaar. Van het gezond houden van onze spijsvertering tot het trainen van ons afweersysteem, onze bacteriën spelen overal een belangrijke rol in. Om ze hun werk goed te laten doen is het belangrijk om ze gezond te houden en goed voor ze te zorgen.

Net zo uniek als je vingerafdruk

Ons lichaam bestaat voor 90% uit bacteriën. We bestaan uit meer bacteriën dan dat we uit cellen bestaan. Deze biljoenen beestjes zijn dan ook een wereld op zich en per persoon uniek. Dit maakt dat je microbioom net zo uniek is als je vingerafdruk. Dit maakt het microbioom zowel interessant, als een puzzel waar nog heel veel aan te ontdekken valt.

Resistent hepatitis B-virus: Nog steeds een groot probleem in Europa

Factoren die je microbioom beinvloeden

Er zijn veel factoren die ons microbioom beïnvloeden, zoals erfelijkheid, voeding, omgeving en gebruik van geneesmiddelen. Deze factoren bepalen voor een deel welke bacteriën er in ons microbioom leven en hoeveel. Op deze manier dragen ze bij aan de balans van ons microbioom. Sommige factoren kunnen we zelf beïnvloeden, zoals voeding. Maar er zijn ook factoren waar we geen invloed op hebben. Een voorbeeld daarvan is erfelijkheid.

  • Omgeving- onze omgeving heeft invloed op welke bacteriesoorten er in onze darm leven. Hygiëne lijkt hierin een belangrijke rol te spelen.
  • Erfelijkheid- onze erfelijke eigenschappen bepalen voor een deel welke bacteriën er in onze darmen kunnen overleven.
  • Geneesmiddelen- ook geneesmiddelen zijn van invloed op de hoeveelheid en aanwezigheid van bacteriesoorten. Een voorbeeld daarvan is een antibioticakuur. Een antibioticakuur is gericht op het doden van schadelijke bacteriën. Helaas gaan er tijdens een antibioticakuur ook onbedoeld veel goede bacteriën dood.
  • Voeding- darmbacteriën leven van het voedsel dat door de darm komt. Ons eetpatroon beïnvloedt dus hoeveel en welke bacteriën er in onze darmen wonen. Een vezelrijk eetpatroon draagt bij aan een microbioom met veel bacteriën en veel verschilleden bacteriesoorten.

Zorgen voor je darmbacteriën

Het is belangrijk om ons microbioom te helpen om in balans te blijven. Balans betekent een goede verhouding tussen je goede en schadelijke darmbacteriën. Dit doe je door goed voor je goede darmbacteriën te zorgen. Voeding speelt hierin een belangrijke rol. Voeding voor onze goede darmbacteriën heet prebiotica (dit zijn vezels). Middelen die goede bacteriën bevatten, heten probiotica

Vezelrijke Voeding (prebiotica)

Vezels zijn de belangrijkste voedingsbron van voor de goede darmbacteriën. Ze zijn belangrijke voor hun groei en functioneren. Er zijn verschillende soorten vezels, met elk een andere werking in onze darmen; de fermeenteerbare en de niet-fermenteerbare vezels. Prebiotica zijn fermenteerbare vezels. We noemen deze vezels zo omdat bacteriën deze vezels kunnen afbreken (fermentatie). Niet-fermenteerbare vezels worden niet door bacteriën afgebroken en verlaten het lichaam intact (ze spelen wel een rol bij de ontlasting).

De bacteriën breken niet-fermenteerbare vezels niet af. Deze vezels verlaten de darm min of meer onaangeroerd. De niet-fermenteerbare vezels zijn een soort spons doordat ze vocht vasthouden. Zo zorgen ze voor een soepele stoelgang en dragen bij aan een langdurig verzadigd gevoel. Het is belangrijk dat je van beide soorten vezels voldoende binnenkrijgt. Dit doe je onder andere door lekker vezelrijk en gevarieerd te eten.

Waar zitten vezels in?

Vezels komen voor in plantaardige voedingsmiddelen, zoals volkorenproducten, groente, fruit en noten. De dagelijkse aanbevolen hoeveelheid vezels is voor vrouwen 30 gram per dag, voor mannen is dit 40 gram per dag. Zo krijg je dagelijks voldoende vezels binnen.

Probiotica

Probiotica zijn goede darmbacteriën. Deze kunnen bijdragen aan de balans van het microbioom. Wanneer het microbioom uit balans is, kunnen er klachten ontstaan. Om de balans te herstellen kunnen we onze goede bacteriën aanvullen. Probiotica kunnen daar een handje bij helpen. De meeste probiotica zijn mengsels van verschillende bacteriesoorten. Probiotica zijn verkrijgbaar bij de drogist als pillen, capsules, poeders of drankjes. Ook kun je producten kopen die van nature goede bacteriën bevatten, zoals yoghurt en andere zuivelproducten. Het is aan te raden om probiotica minstens 4 weken achter elkaar te gebruiken om te kijken of het effect heeft. Het gebruik van probiotica door gezonde mensen is veilig.

melk yoghurt

6 feitjes over onze darmbacterien

Wist je dat?..

  • Mensen dragen wel 1,5 kilo microben met zich mee.
  • De meeste bacteriën leven in onze dikke darm; wel 150 verschillende soorten.
  • Ieder mens heeft een unieke samenstelling van darmbacteriën. Deze samenstelling is net zo uniek als je eigen vingerafdruk!
  • Vezels zijn het lievelingskostje van goede darmbacteriën. Bij het afbreken van vezels komen stofjes vrij die belangrijk zijn voor de spijsvertering.
  • Ons afweersysteem wordt getraind door – jawel – darmbacteriën!
  • Darmbacteriën ‘vertellen’ aan onze hersenen dat we vol zitten nadat we hebben gegeten.

Ontvang 1x per maand onze gratis e-mail nieuwsbrief

Naar boven