Aantal diagnoses alvleesklierkanker in 2030 verdubbeld

Gepubliceerd op: 28 december 2016

‘Aantal diagnoses alvleesklierkanker in 2030 verdubbeld’

Nieuwe behandelmethoden verlengen overleving
Alvleesklierkanker, dat jaarlijks ruim 2.200 Nederlanders treft, is één van de moeilijkst behandelbare kankersoorten. De ziekte neemt echter in omvang toe, zo blijkt uit de voorspelling van de Europese Vereniging van maag- darm-lever artsen (UEG)

Volgens recente cijfers zal alvleesklierkanker in 2017 de 3e grootste oorzaak van kankersterfte in Europa worden (na longkanker en darmkanker). Het aantal mensen dat de diagnose krijgt neemt toe, onder andere door de vergrijzing van de bevolking. Volgend jaar zullen naar verwachting 91.500 Europeanen overlijden aan deze ziekte. Dat komt onder andere door de agressiviteit van alvleesklierkanker en de behandelingsmogelijkheden. In de afgelopen 20 jaar zijn de kansen om 5 jaar na de diagnose nog in leven te zijn maar beperkt verbeterd, van 3 naar 7 procent, volgens het Dutch Pancreatic Cancer Group. Nieuwe behandelmethoden zijn dus hard nodig.

Ontwikkeling behandelmethoden

Bij de meeste patiënten wordt de diagnose in een vergevorderd stadium ontdekt, wanneer de tumor te ver is doorgegroeid in omliggende bloedvaten en weefsels of wanneer er uitzaaiingen zijn elders in het lichaam. Genezing is dan niet meer mogelijk, de behandeling is erop gericht de klachten zoveel mogelijk te remmen of verminderen. Onlangs publiceerden Nederlandse experts samenwerkend in de Dutch Pancreatic Cancer Group, een samenvatting van de huidige en de experimentele behandelmethoden van alvleesklierkanker in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde.

Chemotherapie na operatie

Operatief verwijderen van alvleesklierkanker is mogelijk bij 15-20% van patiënten en geeft de beste overlevingskansen. De Dutch Pancreatic Cancer Group publiceerde onlangs een onderzoek waaruit blijkt dat aanvullende chemotherapie bij alvleesklierkanker na een Whipple operatie de overleving verbeterde (van 17% naar 23%). Het geven van chemotherapie na een Whipple operatie wordt ‘adjuvante chemotherapie’ genoemd en is momenteel de standaard voor patiënten met alvleesklierkanker. Het doel van deze chemotherapie is om eventueel achtergebleven kankercellen - of heel kleine, onzichtbare uitzaaiingen - na de operatie te vernietigen.

Mogelijkheden van nieuwe combinatie chemotherapie

Bij 80% van de patiënten met  alvleesklierkanker is het niet mogelijk de tumor operatief te verwijderen, vanwege doorgroei in het omliggend weefsel en bloedvaten of doordat er uitzaaiingen zijn. De huidige standaardbehandeling in Nederland bij deze patiënten is palliatieve chemotherapie. Dit biedt enkele maanden levensverlenging. In de afgelopen jaren is bekend geworden dat een nieuwe combinatie van chemotherapie FOLFIRINOX geheten deze resultaten duidelijk kan verbeteren. De goede resultaten van FOLFIRINOX werden in 2 recente onderzoeken van het AMC  en ErasmusMC aangetoond.

Uit recent Nederlands onderzoek blijkt zelfs dat nieuwere chemotherapie (FOLFIRINOX) een dermate gunstig effect heeft op de tumor, dat bij circa 20% van patiënten zonder uitzaaiingen met tumor doorgroei de alvleesklierkanker alsnog operatief verwijderd kan worden. Dit leidt tot verlengde overleving bij patiënten met lokale alvleesklierkanker, met een mediane overleving van bijna 3 jaar”, vermeldt Dr. Marc Besselink, chirurg AMC. Tevens lopen er momenteel diverse studies naar aanvullende experimentele behandelingen bij niet uitgezaaide alvleesklierkanker. Informatie hierover leest u op kanker.nl en dpcg.nl.

Preventieve screening

Kanker is over het algemeen beter te behandelen wanneer het vroegtijdig wordt ontdekt. Kankercellen zijn dan nog niet doorgegroeid in omliggend weefsel en bloedvaten en zijn er zijn nog geen uitzaaiingen. Een bevolkingsscreening naar alvleesklierkanker lijkt, vooralsnog, niet zinvol. Dr. Lodewijk Brosens, patholoog in het UMC Utrecht, onderzoekt momenteel voorloperafwijkingen, om zo alvleesklierkanker eerder op te sporen. Lees hier alles over zijn onderzoek.

alvleesklier-pancreas

Risicofactoren en symptomen

De precieze oorzaak van alvleesklierkanker is onbekend. Wel zijn er een aantal risicofactoren bekend, zoals roken, overmatig gebruik van dierlijke vetten en overmatig alcoholgebruik. Bij ongeveer vijf procent van de mensen met alvleesklierkanker lijkt erfelijkheid een rol te spelen. Symptomen van alvleesklierkanker zijn een verminderde eetlust, misselijkheid, zeurende pijn in de buik en in de rug, een verstoord ontlastingspatroon en gewichtsverlies. Lees hier meer over alvleesklierkanker. 

Bronnen:

Maag Lever Darm Stichting

Dutch Pancreatic Cancer Group. (2016). Stand van zaken. Nieuwe ontwikkelingen in de behandeling van het pancreascarcinoom. Nederlands Tijdschrift Geneeskunde, 2016;160: D538

Bakens MJ et al.(Dutch Pancreatic Cancer Group). The use of adjuvant chemotherapy for pancreatic cancer varies widely between hospitals: a nationwide population-based analysis. Cancer Med 2016;5(10):2825-2831.

Rahib, L., Smith, B., & Aizenberg, R. (2014). Projecting Cancer Incidence and Deaths to 2030: The Unexpected Burden of Thyroid, Liver, and Pancreas Cancers in the United States. The Journal of Cancer Research (AACR), 2913-2921.

United European Gastroenterology, press release, November 2016. Opgehaald van https://www.ueg.eu/press/releases/ueg-press-release/article/pancreatic-cancer-set-to-become-third-biggest-cancer-killer-in-eu-next-year

Ontvang 1x per maand onze gratis e-mail nieuwsbrief

Naar boven