Functionele obstipatie gaat niet altijd vanzelf over
Een kwart van de kinderen met functionele obstipatie heeft op volwassen leeftijd nog steeds problemen met de stoelgang. Dit zijn voornamelijk de kinderen die op wat latere leeftijd voor het eerst klachten krijgen, kinderen bij wie het na de eerste symptomen langer duurt voordat zij een kliniek bezoeken en kinderen met een lagere defecatiefrequentie bij het intakegesprek. Dat schrijven Marloes Bongers (Emma Kinderziekenhuis AMC) en collega’s in Pediatrics (2010;126:e156-62).
De onderzoekers volgden 401 kinderen met functionele obstipatie die tussen 1991 en 1999 deelnamen aan een klinische studie naar obstipatie. In deze studies ondergingen de kinderen een intensieve 6-weekse behandeling met onder andere biofeedbacktraining. Vervolginterviews over de stoelgang vonden plaats na 6 maanden en daarna jaarlijks.
Na 1 jaar bereikte 50% van de kinderen een goede klinische uitkomst (defecatiefrequentie ≥ 3 maal per week voor een periode van ≥ 4 weken, < 2 episoden van fecale incontinentie per maand, geen laxeermiddelen in de laatste 4 weken). 11% van hen gebruikte nog wel laxeermiddelen. Na het eerste jaar steeg het percentage kinderen met een goed beloop geleidelijk tot 64% na 5 jaar en 81% na 10 jaar, waarna nog slechts 4% laxeermiddelen gebruikte. Hierna bleef het percentage constant (75%). 3 patiëntkenmerken voorspelden een slechte klinische uitkomst na 10 jaar follow-up: lange wachttijd tot eerste kliniekbezoek (oddsratio (OR): 1,2), oudere leeftijd bij eerste symptomen (OR: 1,15) en een lage defecatiefrequentie bij aanvang van de studie (OR: 0,92). Geslacht en fecale incontinentie vertoonden geen correlatie met klinische uitkomst.
Het feit dat een kwart van de kinderen met functionele obstipatie op jongvolwassen leeftijd nog steeds klachten heeft, verwerpt volgens de auteurs het idee dat kinderen over obstipatie heen groeien. Bongers et al. adviseren dan ook een snelle verwijzing naar een gespecialiseerde kliniek voor kinderen die niet op eerstelijnsbehandelingen reageren.
Bron: Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde